Business Asset Disposal Relief 2026/27: 18% podatku przy sprzedaży firmy i warunki ulgi

Sprzedaż firmy, udziałów w spółce albo części aktywów może wywołać podatek od zysków kapitałowych. Business Asset Disposal Relief pozwala zastosować preferencyjną stawkę do kwalifikujących się zysków, ale od 6 kwietnia 2026 stawka wynosi 18%. Dla właściciela małej firmy w UK najważniejsze jest sprawdzenie warunków z wyprzedzeniem, a nie dopiero po podpisaniu umowy sprzedaży.

W skrócie

Ulga nie działa automatycznie przy każdej sprzedaży „biznesu”. Warunki zależą od tego, czy sprzedawane są aktywa sole trader lub partnership, udziały w personal company czy aktywa po zakończeniu działalności. HMRC stosuje również limit życiowy kwalifikujących się zysków — obecnie £1 million.

Co zmieniło się od 6 kwietnia 2026

Dla kwalifikujących się disposals stawka związana z Business Asset Disposal Relief wynosi 18%. To istotna zmiana dla osób, które pamiętają wcześniejsze niższe stawki i planują sprzedaż firmy w nowym roku podatkowym.

Liczy się data disposal oraz spełnienie warunków ulgi. Przy większej transakcji przesunięcie terminu bez policzenia skutków podatkowych może istotnie zmienić kwotę netto, dlatego harmonogram warto omówić z księgowym lub doradcą przed zawarciem wiążącej umowy.

Sole trader i partnership: co zwykle trzeba sprawdzić

Przy sprzedaży całości lub części działalności warunki dotyczą m.in. okresu prowadzenia firmy i statusu sprzedawanych aktywów. HMRC wskazuje wymagany okres co najmniej dwóch lat dla odpowiednich przypadków.

Nie każda pozycja w bilansie kwalifikuje się identycznie. Gotówka, inwestycje czy aktywa używane poza działalnością mogą wymagać osobnej analizy. Dlatego cena transakcji powinna być rozbita na składniki, a nie traktowana jako jedna liczba bez przypisania.

Sprzedaż udziałów w limited company

Przy shares warunki obejmują m.in. to, czy spółka jest personal company podatnika i czy prowadzi działalność handlową. Zwykle analizuje się udział w kapitale, prawa głosu, status pracownika lub office holder oraz wymagany okres spełniania warunków.

Jeżeli przed sprzedażą zmienia się struktura udziałów, emitowane są nowe akcje albo firma posiada istotne aktywa inwestycyjne, sytuacja może wymagać dokładniejszej oceny. Nie warto zakładać kwalifikacji wyłącznie na podstawie tego, że właściciel „ma więcej niż kilka procent”.

Limit £1 million dotyczy całego życia podatnika

Lifetime limit oznacza, że wcześniejsze transakcje, przy których wykorzystano ulgę, zmniejszają pozostałą pulę. Osoba, która kilka lat wcześniej sprzedała część firmy, powinna odtworzyć historię wykorzystania reliefu przed obliczeniem kolejnej transakcji.

Limit odnosi się do kwalifikujących się gains, a nie po prostu do ceny sprzedaży. Koszt nabycia, koszty transakcyjne i inne elementy obliczenia mogą wpływać na rzeczywisty zysk podlegający podatkowi.

Dokumenty, które warto zebrać przed sprzedażą

historia własności udziałów lub aktywów
daty rozpoczęcia działalności i zmian struktury
umowy wspólników i dokumenty emisji udziałów
wycena i podział ceny na składniki transakcji
informacje o wcześniejszym wykorzystaniu Business Asset Disposal Relief
koszty doradców i inne koszty bezpośrednio związane z disposal

Praktyczna lista kontrolna

Policz potencjalny gain przed podpisaniem umowy.
Sprawdź co najmniej dwuletnie warunki dla swojego typu disposal.
Odtwórz wcześniejsze wykorzystanie lifetime limit.
Nie zakładaj, że cała cena sprzedaży kwalifikuje się do jednej stawki.
Przy dużej transakcji skonsultuj strukturę przed zawarciem wiążącej umowy.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka jest stawka BADR dla kwalifikujących się disposals od 6 kwietnia 2026?

HMRC wskazuje 18%.

Jaki jest lifetime limit?

Łączny limit kwalifikujących się gains objętych reliefem wynosi £1 million na osobę.

Podsumowanie

Business Asset Disposal Relief nadal może mieć duże znaczenie przy wyjściu z firmy, ale w 2026/27 nie jest to już 10-procentowa preferencja znana z dawnych lat. Właściciel powinien policzyć 18-procentową stawkę, sprawdzić warunki i historię limitu przed finalizacją sprzedaży.