Najważniejsze: 3 września 2026 r. brytyjski rząd opublikował nową listę 658 pracodawców, którzy nie wypłacili pracownikom prawidłowego National Minimum Wage. Ponad 27 tys. osób otrzymało łącznie około £4 mln zaległych wynagrodzeń, a firmy zostały obciążone karami o łącznej wartości około £7 mln. To ważne ostrzeżenie również dla małych polskich firm w UK, ponieważ niedopłata nie zawsze wynika z celowego płacenia zbyt niskiej stawki godzinowej. Częstym problemem są mundurki, nieopłacony czas przed zmianą, salary sacrifice, szkolenia, potrącenia i błędna stawka po urodzinach pracownika.
Rząd publikuje nazwiska kolejnych pracodawców
Department for Business, Innovation, Science and Trade oraz Fair Work Agency poinformowały 3 września 2026 r. o kolejnej rundzie publicznego wskazywania firm, które naruszyły przepisy dotyczące minimalnego wynagrodzenia.
Według oficjalnego komunikatu:
- na liście znalazło się około 660 pracodawców — dokładnie 658 firm według opublikowanych danych;
- ponad 27 tys. pracowników odzyskało około £4 mln zaległych wynagrodzeń;
- łączna wartość kar wyniosła około £7 mln;
- rząd zapowiedział częstsze publikowanie takich list.
Od uruchomienia mechanizmu publicznego naming w 2011 r. ponad 5,2 tys. pracodawców otrzymało łącznie ponad £100 mln kar, a około 650 tys. pracowników odzyskało ponad £66 mln zaległego wynagrodzenia.
Dla małej firmy najważniejszy wniosek brzmi: „płacę £13 za godzinę” nie wystarcza, aby mieć pewność, że rozliczenie spełnia National Minimum Wage. Rzeczywista stawka dla celów NMW może spaść po uwzględnieniu określonych wydatków lub dodatkowego czasu pracy.
Aktualne stawki National Minimum Wage od 1 kwietnia 2026
| Pracownik | Minimalna stawka godzinowa |
|---|---|
| 21 lat i więcej | £12.71 |
| 18–20 lat | £10.85 |
| poniżej 18 lat | £8.00 |
| kwalifikujący się apprentice | £8.00 |
Stawki zmieniają się każdego roku 1 kwietnia. Właściciel firmy powinien więc mieć w payrollu procedurę aktualizacji nie tylko w kwietniu, ale również po zmianie wieku pracownika lub statusu apprentice.
Firma może złamać minimum wage mimo poprawnej stawki na payslipie
Rządowe wytyczne zawierają checklistę typowych przyczyn niedopłaty. Wiele z nich nie wygląda na pierwszy rzut oka jak „zaniżenie wynagrodzenia”.
Do najczęstszych należą:
- potrącenia związane z pracą;
- pracownik kupuje wymagane rzeczy z własnych pieniędzy i nie otrzymuje zwrotu;
- nieopłacony dodatkowy czas przed lub po zmianie;
- błędy przy apprentice rate;
- nieprawidłowe uwzględnianie zakwaterowania;
- salary sacrifice obniżające płacę poniżej ustawowego minimum;
- błędne liczenie godzin szkolenia lub podróży służbowej.
15 minut dziennie przed zmianą może stworzyć niedopłatę
Jeżeli pracownik ma przychodzić wcześniej, aby otworzyć lokal, przygotować stanowisko, przebrać się w wymaganym miejscu, zrobić handover albo przejść obowiązkową kontrolę bezpieczeństwa, ten czas może być czasem pracy dla National Minimum Wage.
Przykład:
Pracownik ma oficjalnie 40 godzin tygodniowo i otrzymuje £520, czyli £13 na godzinę. Firma wymaga jednak, aby codziennie przychodził 20 minut przed zmianą na przygotowanie sklepu.
W pięciodniowym tygodniu dochodzi 1 godzina i 40 minut dodatkowego czasu. Dla celów NMW rzeczywista liczba godzin jest więc wyższa niż 40. Samo porównanie £520 / 40 daje zbyt optymistyczny wynik.
Dlatego payroll powinien korzystać z faktycznego czasu, który zgodnie z przepisami liczy się jako working time, a nie wyłącznie z godzin wydrukowanych w grafiku.
Czarny T-shirt też może mieć znaczenie
Jednym z najłatwiejszych do przeoczenia obszarów są ubrania i narzędzia.
Oficjalna instrukcja GOV.UK wskazuje, że gdy pracodawca wymaga określonego stroju związanego z pracą, koszt poniesiony przez pracownika może obniżać jego wynagrodzenie dla celów minimum wage.
Dotyczy to nie tylko uniformu z logo. Przykładem może być wymóg:
- czarnego T-shirtu;
- czarnych spodni;
- określonego obuwia;
- narzędzi potrzebnych do wykonywania pracy;
- wyposażenia, którego pracownik nie otrzymuje od firmy.
Jeżeli pracownik kupuje wymagany strój za własne pieniądze i firma go nie refunduje, koszt może zmniejszyć wynagrodzenie uwzględniane przy obliczeniu NMW.
Oficjalny przykład GOV.UK pokazuje pracownika zarabiającego £13 na godzinę, któremu potrąca się £15 tygodniowo za uniform. Po uwzględnieniu kosztu jego stawka spada do £12.67 — poniżej obecnego National Living Wage £12.71.
Salary sacrifice może nieświadomie zepchnąć wynagrodzenie poniżej minimum
Programy salary sacrifice mogą obejmować m.in.:
- samochód firmowy;
- Cycle to Work;
- dodatkowe składki emerytalne;
- parking;
- wybrane świadczenia pracownicze.
Kwota oddana przez pracownika w ramach prawdziwego salary sacrifice nie jest traktowana jak zwykła płaca dla celów National Minimum Wage. Firma musi więc sprawdzić, czy po zastosowaniu programu wynagrodzenie nadal spełnia minimum.
To szczególnie łatwo przeoczyć przy pracownikach zarabiających niewiele ponad ustawową stawkę.
Urodziny pracownika mogą zmienić minimalną stawkę
Jeżeli zatrudniasz młodych ludzi, payroll musi pilnować przejścia między progami wiekowymi.
Pracownik, który przechodzi z grupy 18–20 do grupy 21+, nie może pozostać na starej minimalnej stawce tylko dlatego, że jego umowa była podpisana wcześniej.
Osobną kategorią są apprentices. Stawka £8 dotyczy osoby:
- poniżej 19 lat, albo
- mającej 19 lat lub więcej i będącej w pierwszym roku apprenticeship.
Apprentice mający 19 lat lub więcej, który zakończył pierwszy rok apprenticeship, musi otrzymywać stawkę właściwą dla swojego wieku.
Fair Work Agency działa od kwietnia 2026
7 kwietnia 2026 r. rozpoczęła działalność Fair Work Agency. Nowy organ połączył egzekwowanie kilku obszarów praw pracowniczych, w tym National Minimum Wage.
FWA może badać naruszenia i nakładać sankcje. Z czasem ma także przejmować egzekwowanie kolejnych praw, w tym statutory holiday pay od 2027 r.
Przy kontroli znaczenie mogą mieć m.in.:
- payslipy;
- timesheets;
- umowy;
- daty urodzenia;
- godziny dodatkowe;
- szkolenia;
- podróże między miejscami pracy;
- potrącenia;
- wydatki pracownika związane z pracą;
- zakwaterowanie zapewniane przez firmę.
10 rzeczy, które polski pracodawca w UK powinien sprawdzić dziś
- Sprawdź, czy payroll używa stawek obowiązujących od 1 kwietnia 2026.
- Sprawdź daty urodzenia pracowników.
- Zweryfikuj status każdego apprentice.
- Porównaj grafik z faktycznym czasem wymaganym przez firmę.
- Sprawdź obowiązkowe handovery, szkolenia i przygotowanie stanowiska.
- Zrób listę wszystkich potrąceń z wynagrodzenia.
- Sprawdź, kto płaci za uniform, narzędzia i wymagane wyposażenie.
- Przejrzyj programy salary sacrifice.
- Sprawdź zasady zakwaterowania zapewnianego przez pracodawcę.
- Przechowuj dokumentację pozwalającą odtworzyć obliczenie rzeczywistej stawki.
Jeżeli zatrudniasz pracowników albo korzystasz z usług innych polskich przedsiębiorstw, warto również budować lokalną sieć kontaktów. W serwisie Polska Firma w UK można znaleźć polskie biznesy działające na rynku brytyjskim, a aktualne wpisy dostępne są w katalogu polskich firm w UK.
FAQ
Czy £12.71 to minimalna stawka dla każdego pracownika?
Nie. £12.71 obowiązuje od 1 kwietnia 2026 osoby w wieku 21 lat i więcej. Młodsi pracownicy i kwalifikujący się apprentices mają inne stawki.
Czy tips można doliczyć do minimum wage?
Nie. Tips, service charges i cover charges nie mogą być wykorzystane do „uzupełnienia” wynagrodzenia do ustawowego minimum.
Czy firma może potrącić koszt uniformu?
Potrącenie może być możliwe w określonych okolicznościach, ale koszt związany z wymaganym przez pracę strojem może obniżyć wynagrodzenie dla celów National Minimum Wage. Trzeba sprawdzić efekt na rzeczywistej stawce.
Co zrobić, jeśli odkryję niedopłatę?
GOV.UK wskazuje, że pracodawca, który odkrył niedopłatę, powinien niezwłocznie wypłacić pracownikowi należne zaległości i poprawić proces, który spowodował błąd.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie jest indywidualną poradą prawną ani payrollową.